17 Dec 2020

 

Juridische zaken

 

Door Karin Janssen

 

Vraag 3: School kopieert uit boeken

Een school verstrekt leerlingen kopieën uit een boek dat jaren geleden op de markt is verschenen en nadien meerdere malen van uitgever is gewisseld.
 
Is deze school strafbaar, en zo ja, wat kan de auteur doen?
Auteursrechtelijke inbreuken kunnen zowel privaatrechtelijk (dus tussen partijen onderling) als via het strafrecht worden aangekaart. Met een privaatrechtelijke benadering valt vermoedelijk meer te bereiken; het is in dat geval vaak ook niet nodig om überhaupt een juridische procedure te starten. Indien sprake is van een inbreuk, kan de uitgever de inbreukmaker daar namelijk ook op wijzen, verzoeken de inbreuk te staken en verzoeken in het vervolg gewoon nieuwe exemplaren aan te schaffen. Dit kan winstgevender en minder afstotend zijn dan direct schadevergoeding te eisen.
 
Het is ook van belang te weten of er überhaupt sprake is van een inbreuk. Als er kopieën van het hele boek circuleren, zal dat in de meeste gevallen een inbeuk opleveren. Mocht het gaan om passages uit een boek, dan geldt er een uitzondering die is opgenomen in de auteurswet. Daarin staat dat onderwijsinstellingen gebruik mogen maken van delen van auteursrechtelijk beschermd materiaal, maar daar moet dan wel een billijke vergoeding voor worden betaald.
 
De vergoedingen voor het maken van kopieën worden geïnd door Stichting Reprorecht. Op het reprorecht en Stichting Reprorecht wordt bij een volgende vraag dieper ingegaan. Bij deze inning is het niet van belang welke titels er gekopieerd worden - de reprorechtvergoeding is een vast bedrag per leerling. Het aandeel van de rechthebbenden wordt bepaald op basis van omzetcijfers - niet op basis van concrete kopieën.
 
Als scholen uit een bestaand boek delen overnemen in hun eigen lesmateriaal, geldt de zogenaamde ‘readerregeling’. Onderwijsinstellingen kunnen met Stichting UvO een vergoedingsregeling treffen voor het gebruik van boeken. Stichting UvO int en bemiddelt ten behoeve van de uitgevers en niet ten behoeve van auteurs, dus om aanspraak te maken op deze vergoeding zul je aan moeten kloppen bij de uitgever.
 
Wie benadert deze school; de auteur of de uitgever?
De uitgever is bevoegd om de auteur ‘in rechte’ te vertegenwoordigen om op te treden tegen inbreuken, of die bevoegdheid nu op grond van het onderliggende contract expliciet is verleend of niet. Als auteur kun je dus het beste de uitgever aan zijn jasje trekken.
 
Klik hieronder op één van de andere vragen:


Ga hier terug naar de homepage.